De energietransitie is sinds decennia een van de grootste veranderingen waar de Nederlandse samenleving mee te maken krijgt. Deze verandering gaat alle huishoudens en organisaties in Nederland aan en dient daarom ook, zoveel mogelijk, in samenspraak met hen te gebeuren. Elke transitie is namelijk mensgericht en daarom is het ook een sociale transitie. Als transities op een goede manier verlopen kan het ook kansen bieden op andere domeinen, zoals werkgelegenheid, sociale cohesie en gezondheid. Het is daarom een uitgelezen mogelijkheid om de energietransitie met elkaar aan te grijpen om én de overstap naar een fossielvrije samenleving te maken én de samenleving als geheel een stap vooruit te brengen. Het doel van dit onderzoek was om te verkennen hoe eigenaarschap van de bewoners van Smitsveen in Soest over de energietransitie kon worden bevorderd.
DOCUMENT
In 2023 heeft de gemeente Leiden een burgerberaad over de energietransitie georganiseerd. In dit rapport leest u de bevindingen van het onderzoek naar dit burgerberaad. Het beraad bestond uit een serie bijeenkomsten waarin een gelote, vaste groep deelnemers adviezen formuleerde, waarbij de volgende vraag centraal stond: Hoe kunnen we als gemeente en bewoners sneller stappen zetten richting minder en schonere energie? Het doel van dit onderzoek is leren van de ervaringen die met het burgerberaad zijn opgedaan. Het onderzoek heeft drie doelstellingen; 1) het beschrijven van de opzet (methodiek) van het burgerberaad, 2) inzicht verkrijgen in de ervaringen van deelnemers aan het burgerberaad en 3) inzicht verkrijgen in de veranderingen in betrokkenheid bij het vraagstuk van het burgerberaad. Dataverzameling heeft plaatsgevonden door middel van enquêteonderzoek onder deelnemers voorafgaande aan en na afloop van het burgerberaad. In aanvulling hierop is bij een klein aantal deelnemers een online interview afgenomen. De resultaten laten zien dat de gestratificeerde loting heeft geleid tot een goede afspiegeling wat betreft geslacht en leeftijd. Verder bestond het burgerberaad voor het merendeel uit bewoners die niet eerder deelnamen aan een door de gemeente georganiseerde vorm van participatie. Deelnemers vormden geen goede afspiegeling wat betreft opleidingsniveau; er was een oververtegenwoordiging van theoretisch opgeleiden. Deelnemers aan het burgerberaad kijken (zeer) positief terug op hun deelname aan het burgerberaad. Deelnemers waren positief over de manier waarop het beraad is georganiseerd en over de mogelijkheden om invloed uit te oefenen. De meeste deelnemers gaven aan dat als het onderwerp hun interesse zou hebben en de gemeente opnieuw een burgerberaad zou organiseren, ze opnieuw deel zouden nemen. Deelnemers hebben zich eigenaar gevoeld van het burgerberaad. Dit heeft echter niet geleid tot meer betrokkenheid bij de energietransitie. Een verklaring hiervoor kan zijn dat deelnemers zich voorafgaande aan het burgerberaad al zeer betrokken voelden bij het klimaatvraagstuk. De bijdrage van de gespreksleiders (met name wat betreft neutraliteit) werd minder positief beoordeeld door deelnemers. Ten slotte bestond er onder deelnemers twijfel over de opvolging van de adviezen door de gemeente.
DOCUMENT
Hoe vindt Nederland een weg uit de energiecrisis en grond- stoffencrisis? In deze openbare les laat Gijsbert Korevaar, lector Circulaire Energietransitie, de sterke onderlinge afhankelijkheid zien tussen de energietransitie en het circulair omgaan met grondstoffen. De energietransitie en de circulaire economie zijn beide grote maatschappelijke bewegingen die een heel andere manier van kijken vragen van onderzoekers en docenten. De combinatie van de twee thema’s behoeft extra aandacht, omdat een duurzame energievoorziening niet vanzelf leidt tot circulariteit van de energiematerialen. Daarbij komt dat een circulaire economie een heel andere energievraag kent, waarbij het de uitdaging zal zijn om deze energievraag te laten landen in een duurzame energietransitie. Met geïntegreerd ontwerpgericht onderzoek en aan de hand van drie praktijkvoorbeelden wordt aangetoond hoe de twee genoemde thema’s met elkaar verbonden kunnen worden. Deze aanpak kan leiden tot mooie projecten met bedrijven en overheden binnen en buiten Rotterdam. Op deze manier krijgen de verduurzaming van de energievoorziening en de circulaire economie van de energiematerialen handen en voeten.
DOCUMENT
De AvB Groningen organiseert een vierjarig onderzoek- en ontwerpatelier rond de thema's energietransitie en healthy ageing. Het eerste atelier uit deze cyclus gaat uitsluitend over energietransitie. Het atelier wordt voorbereid en geevalueerd vanuit Kenniscentrum NoorderRuimte en het landelijke lectoraat Future Urban Regions. Dit document is een verslag van een reflectiebijeenkomst met externe betrokkenen bij het atelier Energietransitie 2013-2014. Het verslag vormt de opmaat voor de inhoudelijke voorbereiding van het atelier 2014-2015.
DOCUMENT
In Breda, Den Bosch en Helmond worden transitiehubs opgericht. Een spannende naam voor een samenwerkingsverband tussen kennisinstellingen en het bedrijfsleven om een leven lang ontwikkelen (LLO) te stimuleren. In Helmond gaat Fontys leermodules ontwikkelen voor mensen die werkzaam zijn in de batterijtechnologie. ‘Hiermee willen we de energietransitie een slinger geven.’
LINK
Welke maatregelen kunnen corporaties op dit moment nemen in de energietransitie om op woning-, complex of buurtniveau passende maatregelen te treffen, voor nu en de toekomst, passend binnen het beleid van woningcorporaties?
DOCUMENT
Studenten van de opleiding bouwkunde van Hogeschool Rotterdam hebben – in opdracht van verschillende woningcorporaties in de regio Rotterdam en gemeente Rotterdam – diverse vraagstukken in het kader van de veranderende energietransitie onderzocht. Dit hebben zij uitgevoerd in het atelier “De acht van de renovatie” onder leiding van Dr. Ir. Haico van Nunen. Met bijdragen van Moritz van Beers, Hamza Bokzini, Matthijs Brouwer, Kadir Budak, Axel du Cloo, Marco Damsteeg , Jessie Fiering, Rob Grundeken, Vera Kraanen, Julia van Oosterhout, Eduardo Rodrigues, Charlotte Rumke, Ayoub Ziyani. Haico van Nunen, Saša Rađenović en Kees van Kranenburg.
DOCUMENT
De visie van lector Mieke Oostra van Lectoraat Ruimtelijke Transformaties van de Hanzehogeschool Groningen op energietransitie in de gebouwde omgeving, maart 2013.
DOCUMENT
De sociale kanten van de energietransitie zijn van even groot belang als de technische aspecten ervan en verdienen minstens zoveel aandacht. Sociaal werkers hebben daarin een prominente rol.
DOCUMENT
De AvB Groningen organiseert een vierjarig onderzoek- en ontwerpatelier rond de thema's energietransitie en healthy ageing. Het atelier wordt voorbereid en geevalueerd vanuit Kenniscentrum NoorderRuimte en het landelijke lectoraat Future Urban Regions. Dit document betreft de inhoudelijke voorbereiding van het atelier 2014-2015. Het is een vervolg op het verslag van de reflectiebijeenkomst met externe betrokkenen bij het atelier 2013-2014.
DOCUMENT