Types
0Instelling
26Publicatiejaar
6Producttype
18Bestandstype
9Taal
5Onderzoeksthema's
13Publicaties met bestand/URL
2Projectstatus
3De onafhankelijke commissie ‘positionering hoger beroepsonderwijs’ heeft het rapport ‘Focus op professie’ aangeboden aan het bestuur van de Vereniging Hogescholen. Het rapport vormt belangrijke input voor de standpuntbepaling van de Vereniging Hogescholen ten aanzien van de toekomst van het hoger beroepsonderwijs, mede in het licht van de toekomstverkenning van het hoger onderwijs die minister Dijkgraaf van OCW in gang heeft gezet.
RAPPORT
Dit artikel gaat dieper in op de vraag welke inspiratie Pressure Cooker oplevert voor nieuwe leerwerkarrangementen in het hoger beroepsonderwijs. Een leerwerkarrangement is een nieuwe onderwijsvorm binnen de beroepspraktijkvorming van het beroepsonderwijs waarin studenten in groepsverband via een probleemoplossingsmethodiek een multidisciplinaire praktijkvraag in een werkomgeving leren tot een oplossing te brengen.
BOEKDEEL
Het hoger beroepsonderwijs staat voor de taak om professionals op te leiden die in staat zijn om hun werk goed uit te voeren. Daarnaast dienen ze een bijdrage te leveren aan innovatie en het oplossen van steeds complexere maatschappelijke vraagstukken. Om studenten hier goed op voor te bereiden, heeft het ontwikkelen van onderzoekend vermogen de laatste jaren grote aandacht gekregen in de curricula van associate degrees, bachelor- en masteropleidingen. Gezien deze complexere eisen aan aankomende professionals, is de kwaliteit van docenten nog essentiëler geworden (Darling-Hammond et al., 2017).
BIJDRAGE AAN PERIODIEK
De HBO-i-domeinbeschrijving dient als functioneel kwalificatiekader voor hogescholen, gericht op de startbekwaamheid van ICT-professionals van de toekomst. In vrijwel elk facet van het maatschappelijke, zakelijke, sociale en persoonlijke leven speelt ICT een grote rol. ICT is niet alleen zelf een belangrijke sector van economische bedrijvigheid, het is ook een onmisbare motor voor innovatie in alle kennisintensieve domeinen in onze samenleving. Nederland heeft grote behoefte aan kwalitatief goed opgeleide ICT’ers. Het ICT-domein verbreedt en verdiept zich. Behalve dat de vraag naar ICT'ers toeneemt, neemt ook de specialisatie naar ICT-subdomeinen toe. Om in te kunnen spelen op nieuwe toepassingen, arbeidsmarktvragen, wensen en innovaties is regelmatige actualisering van de HBO-i-domeinbeschrijving noodzakelijk. Naast de ontwikkelingen in het ICT-domein, ontwikkelt ook het onderwijsveld zich. Zo is er in toenemende mate aandacht voor Associate Degree en Professional Master programma's en leidt focus op de match tussen werkveld en opleidingsdoelen tot extra aandacht voor professional skills.
ANDERSOORTIG MATERIAAL
De omgeving van het hoger beroepsonderwijs is volop in beweging. Veranderingen in de maatschappij, het werkveld en het onderwijsstelsel volgen elkaar niet alleen in hoog tempo op, maar versnellen en versterken elkaar ook steeds vaker. Dat is voelbaar in de klas, in de docentenkamer en aan de bestuurstafel. En het dwingt hogescholen om zich gedegen voor te bereiden op wat de toekomst (mogelijk) nog meer van hen verwacht. Daarom heeft Hogeschool Rotterdam haar lectoren gevraagd om over het hoger beroepsonderwijs in 2030 na te denken, met deze bundel als resultaat. Met maar liefst 26 toekomstverkenningen en -visies van lectoren rondom de thema’s ‘maatschappelijke opgaven en transities’, ‘voorbereiden op een veranderend werkveld’ en ‘doel en functie van het onderwijs’ worden de belangrijkste ontwikkelingen, bezien vanuit alle domeinen die Hogeschool Rotterdam rijk is, in kaart gebracht. In het laatste deel worden deze bijdragen samengevat in vier overkoepelende scenario’s die schetsen hoe het hbo er in 2030 uit zou kunnen zien. Daarmee beoogt deze bundel iedereen die aan de toekomst van het hoger beroepsonderwijs werkt te bewegen tot en te inspireren bij een goede voorbereiding. Maar nodigt hij vooral uit om daarover in gesprek te gaan en zo de toekomst samen vorm te geven.
BOEK
Een bundel over het hoger beroepsonderwijs in 2030 is niet compleet zonder scenario’s. De bijdragen in de voorgaande delen van deze bundel schetsen elk de mogelijke toekomstige ontwikkelingen rondom één bepaald thema dat relevant is voor het hoger beroepsonderwijs. De toekomstscenario’s in dit laatste deel integreren de belangrijkste ontwikkelingen en brengen de toekomstige omgeving van het hoger beroepsonderwijs in bredere zin in kaart.
BOEKDEEL
Taal speelt een belangrijke rol in de leerprocessen van studenten in het hoger beroepsonderwijs. Taal vormt ook een wezenlijk onderdeel van de beroepscompetenties van de hbo-professional. Vanuit dit besef besteden steeds meer hbo-opleidingen expliciet aan dacht aan de taalontwikkeling van hun studenten. De focus verschuift daarbij geleidelijk aan van een smalle naar een brede invulling van taalbeleid. Die bredere invulling kenmerkt zich door een curriculum-geïntegreerde aanpak, gericht op alle studenten, met een verantwoordelijkheid voor het hele opleidingsteam, en met een verbinding van taal met de vakinhouden van de opleidingen. In deze openbare les stelt Jacqueline van Kruiningen de vraag wat de talige uitdagingen zijn voor studenten in het hoger beroepsonderwijs, en wat docenten en docententeams nodig hebben om hun studenten te kunnen ondersteunen bij hun ontwikkeling tot taal-competente hbo-professional. Daarbij presenteert zij twee leidende principes voor een taalgerichte onderwijsaanpak. Allereerst is dat de verbinding van taal met vakinhoud. Het tweede principe is dat van de ontwikkeling van taalbewustzijn bij zowel studenten als docenten en docententeams. Niet iedere docent hoeft een taaldocent te zijn, maar wel een taalbewuste docent.
BOEK
Vertrekkend vanuit een analyse van de historische ontwikkeling van het hoger ondewijsstelsel wordt de institutionele en beleidsmatige situatie geschetst waarin het hbo zich heden ten dage bevindt. De positie van het hbo zal worden beschreven vis à vis het gevoerde overheidsbeleid enerzijds en de rol van het mbo en de universiteiten anderzijds. In het artikel zal een scenario worden voorgelegd voor hoe het hbo zich in de toekomst het krachtigst kan positioneren in zijn hybride functie tussen academie en werkveld in.
BOEKDEEL
Het hoger beroepsonderwijs heeft het opleiden van studenten tot professionals die in staat zijn om kritisch te denken en zo kunnen bijdragen aan vernieuwing van de beroepspraktijk hoog in het vaandel staan. Wat ‘kritisch denken’ inhoudt, blijft echter vaag. In dit artikel wordt het kritische, ontregelende en bevrijdende denken van Friedrich Nietzsche, zoals verwoord in De vrolijke wetenschap (1999/1887), als uitgangspunt genomen om te onderzoeken hoe ‘kritisch denken’ een bij het hoger beroepsonderwijs passende inhoud kan worden gegeven. Wat zou het voor hedendaagse hbo-studenten en -docenten betekenen als studenten tot deze radicale vorm van kritisch denken worden opgeleid? De voor- en nadelen van het radicale, nietzscheaanse kritische denken worden afgewogen om zo tot een opvatting van kritisch denken te komen dat zowel recht doet aan de vrije, experimenterende en creërende geest van Nietzsche als aan de educatieve doeleinden van het hedendaagse hoger beroepsonderwijs.
ARTIKEL
Eerder onderzoek wijst uit dat het hoger beroepsonderwijs (hbo) en het midden- en kleinbedrijf (mkb) elkaar nodig hebben om te innoveren. Het mkb heeft beperkte capaciteit om zelf nieuwe kennis te ontwikkelen en is hiervoor aangewezen op externe kennispartners, waaronder het hbo. Het mkb brengt kennis naar hogescholen over ontwikkelingen in de praktijk. Kennis die bij de instelling zelf nodig is om onderwijscurricula up-to-date te houden. Uit diverse studies komt naar voor dat samenwerking beperkt blijft. Het doel van dit onderzoek was daarom te verkennen wat er effectief kan worden gedaan om de samenwerking tussen het hbo en mkb te verbeteren.
RAPPORT