ZoekresultatenZoekresultaten
Volg ons op
Volg ons op
Types
0Instelling
26Bestandstype
9Taal
5Publicatiejaar
12Thema's
14Producttype
14Publicaties met bestand / URL
2Projectstatus
3Eind 2023 en begin 2024 heeft de gemeente Utrecht een burgerberaad over een prettige jaarwisseling georganiseerd. In dit rapport leest u de bevindingen van het onderzoek naar dit burgerberaad. Het beraad bestond uit een serie bijeenkomsten waarin een gelote, vaste groep deelnemers adviezen formuleerde, waarbij de volgende vraag centraal stond: Hoe willen we dat de jaarwisseling verloopt in de stad Utrecht vanaf 2024-2025 en daarna? Het doel van dit onderzoek is leren van de ervaringen die met het burgerberaad zijn opgedaan. Het onderzoek heeft twee doelstellingen; 1) het beschrijven van de opzet (methodiek) van het burgerberaad, en 2) inzicht verkrijgen in de ervaringen van deelnemers aan het burgerberaad. Dataverzameling heeft plaatsgevonden door middel van enquêteonderzoek onder deelnemers voorafgaande aan en na afloop van het burgerberaad. In aanvulling hierop is bij een klein aantal deelnemers een online interview afgenomen. De resultaten laten zien dat de gestratificeerde loting heeft geleid tot een goede afspiegeling wat betreft geslacht, leeftijd, opleidingsniveau en verdeling over de verschillende wijken. Verder bestond het burgerberaad voor het merendeel uit bewoners die niet eerder deelnamen aan een door de gemeente georganiseerde vorm van participatie. Deelnemers leken geen goede afspiegeling te vormen wat betreft kenmerken die niet waren meegenomen in de loting; migratieachtergrond en perspectief ten aanzien van het vraagstuk. Deelnemers aan het burgerberaad kijken zeer positief terug op hun deelname aan het burgerberaad. Deelnemers waren positief over de manier waarop het beraad is georganiseerd en over de mogelijkheden om invloed uit te oefenen. De meeste deelnemers gaven aan dat als het onderwerp hun interesse zou hebben en de gemeente opnieuw een burgerberaad zou organiseren, ze opnieuw deel zouden nemen. Ook was er vertrouwen in opvolging van de adviezen door de gemeente. Hoewel er genoeg tijd en bijeenkomsten waren, was er in de groepsgesprekken weinig tijd voor verdieping en uitwisseling van verschillende perspectieven. Dit leverde bijvoorbeeld de – voor deelnemers verwarrende – situatie op dat er onderling tegenstrijdige adviezen werden opgesteld. Verder leidde de inbreng van expertkennis soms tot beïnvloeding van de gesprekken, wat mogelijk ten koste kan gaan van het eigenaarschap van de deelnemers. Toekomstige burgerberaden kunnen baat hebben bij meer ruimte voor kritische reflectie en het afwegen van verschillende perspectieven.
DOCUMENT
Samenvatting: plus- en leerpunten van het burgerberaad groene stad
De deelnemerservaring van het proces
Pluspunten: Deelnemers beoordelen het burgerberaad overwegend positief en geven het een 7,6. De organisatie van het beraad werd breed gewaardeerd. De meeste deelnemers benoemden de duidelijke structuur, de professionele begeleiding en de zorgvuldige communicatie, de sfeer en de concrete uitkomst (gezamenlijke adviezen). Naarmate de afronding naderde, groeide het gevoel iets waardevols te hebben gedaan. Deelnemers benoemden hun deelname als betekenisvol en verbindend.
Leerpunten: Deelnemers gaven ook aan dat het proces aan het einde te gehaast verliep, waardoor de adviezen minder sterk geformuleerd konden worden dan gewenst. Vroege afstemming tussen groepen ontbrak, waardoor overlap ontstond. Een terugkerend punt is de zorg over een goede balans in spreektijd, specifiek onder jongere en praktisch opgeleide deelnemers. Ook werd het taalgebruik vaak als ‘te ambtelijk’ ervaren.
De ervaring van de informatievoorziening en de inzet van experts
Pluspunten: De meeste deelnemers vonden de informatievoorziening nuttig, divers en overwegend begrijpelijk. De inzet van experts, excursies en de variatie aan werkvormen werd breed gewaardeerd: deze boden verdieping, praktijkvoorbeelden en maakten het proces afwisselend.
Leerpunten: Het taalniveau, tempo en de informatiedichtheid worden herhaaldelijk genoemd als barrières, vooral voor praktisch opgeleide deelnemers en jongeren. De rol en betekenis van de feedbackcommissie werd niet door iedereen begrepen. Daarnaast ervoeren sommige deelnemers een te grote afhankelijkheid van ambtenaren in de rol van expert of gespreksbegeleider.
De ervaring van de werkvormen en de gespreksbegeleiders
Pluspunten: De werkvormen werden over het algemeen als effectief en uitnodigend ervaren. De afwisseling tussen plenaire sessies, kleinere groepjes en creatieve werkvormen (zoals perspectiefwisseling) helpt deelnemers om hun ideeën te delen. De begeleiding werd omschreven als kundig, betrokken en empathisch. Uit de focusgroep blijkt dat visuele werkvormen beter aansloten dan tekstuele.
Leerpunten: De wisseling in groepen, vele thema’s en rommelige momenten zorgden voor minder diepgang en cognitieve overbelasting. Dominante stemmen, akoestische problemen en wisselende kwaliteit van gespreksbegeleiding belemmerden voor sommige deelnemers gelijkwaardige deelname - vooral jongeren en praktisch opgeleiden. Sommige
werkvormen werden als onprettig en onveilig ervaren (zoals de ‘roddeloefening’).
De impact van deelname op de deelnemers
Pluspunten: Het burgerberaad heeft sterk bijgedragen aan meer betrokkenheid bij de stad en het onderwerp: vooral jongeren en praktisch opgeleide deelnemers voelen zich na afloop verantwoordelijker en meer verbonden. De uitwisseling van perspectieven zorgde bij een meerderheid voor meer begrip voor andersdenkenden en versterkte (nieuwe) vaardigheden als actief luisteren, belangen afwegen en samenwerken. Deelnemers voelen meer motivatie om zelf bij te dragen aan vergroening in de stad.
Leerpunten: Het zwakste punt in de beleving van de deelnemers is het vertrouwen dat de gemeente de adviezen overneemt. Dat is nadrukkelijk het geval onder deelnemers met een praktische opleiding en jongeren. Voor veel deelnemers is de opvolging van de adviezen een voorwaarde voor hun bereidheid om in de toekomst opnieuw aan een burgerberaad mee te doen.
De verbinding met de bredere samenleving
Pluspunten: Het is te prijzen dat de gemeente, het maxi-publiek actief om input heeft gevraagd voor het burgerberaad Groene Stad. Het maxi-publiek zag grotendeels overeenkomstige verbeteringen op het gebied van groen als de deelnemers aan het burgerberaad. Dat versterkt de legitimiteit van de adviezen van het burgerberaad groene stad.
Leerpunten: Deel de input van het maxi-publiek eerder in het proces (bijvoorbeeld in bijeenkomst 4) en geef de deelnemers ook toegang tot de rijkheid van de antwoorden van het maxi-publiek, waardoor de deelnemers in staat zijn om de rijkheid van de antwoorden te verwerken in de adviezen waar zij op dat moment aan werken.
De aansluiting doel en vraagstelling
Pluspunten: De brede vraag om de groeiende stad samen groener te maken, bood veel ruimte aan de deelnemers.
Leerpunten: Gebruik bij de formulering van het doel, de kracht van het instrument burgerberaad, wat bij uitstek geschikt is om stedelijke afwegingen bij ingewikkelde dilemma’s te ondersteunen
DOCUMENT
In 2023 heeft de gemeente Leiden een burgerberaad over de energietransitie georganiseerd. In dit rapport leest u de bevindingen van het onderzoek naar dit burgerberaad. Het beraad bestond uit een serie bijeenkomsten waarin een gelote, vaste groep deelnemers adviezen formuleerde, waarbij de volgende vraag centraal stond: Hoe kunnen we als gemeente en bewoners sneller stappen zetten richting minder en schonere energie? Het doel van dit onderzoek is leren van de ervaringen die met het burgerberaad zijn opgedaan. Het onderzoek heeft drie doelstellingen; 1) het beschrijven van de opzet (methodiek) van het burgerberaad, 2) inzicht verkrijgen in de ervaringen van deelnemers aan het burgerberaad en 3) inzicht verkrijgen in de veranderingen in betrokkenheid bij het vraagstuk van het burgerberaad. Dataverzameling heeft plaatsgevonden door middel van enquêteonderzoek onder deelnemers voorafgaande aan en na afloop van het burgerberaad. In aanvulling hierop is bij een klein aantal deelnemers een online interview afgenomen. De resultaten laten zien dat de gestratificeerde loting heeft geleid tot een goede afspiegeling wat betreft geslacht en leeftijd. Verder bestond het burgerberaad voor het merendeel uit bewoners die niet eerder deelnamen aan een door de gemeente georganiseerde vorm van participatie. Deelnemers vormden geen goede afspiegeling wat betreft opleidingsniveau; er was een oververtegenwoordiging van theoretisch opgeleiden. Deelnemers aan het burgerberaad kijken (zeer) positief terug op hun deelname aan het burgerberaad. Deelnemers waren positief over de manier waarop het beraad is georganiseerd en over de mogelijkheden om invloed uit te oefenen. De meeste deelnemers gaven aan dat als het onderwerp hun interesse zou hebben en de gemeente opnieuw een burgerberaad zou organiseren, ze opnieuw deel zouden nemen. Deelnemers hebben zich eigenaar gevoeld van het burgerberaad. Dit heeft echter niet geleid tot meer betrokkenheid bij de energietransitie. Een verklaring hiervoor kan zijn dat deelnemers zich voorafgaande aan het burgerberaad al zeer betrokken voelden bij het klimaatvraagstuk. De bijdrage van de gespreksleiders (met name wat betreft neutraliteit) werd minder positief beoordeeld door deelnemers. Ten slotte bestond er onder deelnemers twijfel over de opvolging van de adviezen door de gemeente.
DOCUMENT
In opdracht van de gemeente Amsterdam is het burgerberaad schone stad, dat van 4 maart tot 15 juli 2024 plaatsvond, geëvalueerd. In zes bijeenkomsten hebben de deelnemers gewerkt aan adviezen om antwoord te geven op de vraag: “hoe maken en houden we Amsterdam beter schoon?” We bespreken de belangrijkste bevindingen in deze samenvatting, met daarbij aandacht voor de samenstelling van het burgerberaad, de ervaringen van de deelnemers, en een reflectie op het proces.
MULTIFILE
Het burgerberaad is afgerond. Na een intensieve voorbereiding hebben burgers met verschillende achtergronden en opvattingen met elkaar gesproken om te komen tot gedragen adviezen aan de gemeenteraad of provincie. En dan?
Wat gebeurt er met die adviezen? In dit blog bespreken we kort een aantal aspecten van doorwerking en de belangrijkste inzichten die tijdens het leernetwerk van 31 januari 2023 naar voren zijn gekomen.
DOCUMENT
Onder doorwerking verstaan wij het proces waarbij de gemeente of provincie de adviezen en aanbevelingen van deelnemers aan een burgerberaad omzet in concrete acties, integreert in bestaand beleid of bestaand beleid verandert. Tijdens deze bijeenkomst bespraken we met de deelnemers twee dilemma's die van invloed zijn op die doorwerking van adviezen. De dilemma’s maken onderdeel uit van de Burgerberadentool die momenteel ontwikkeld wordt. In de tool zijn acht dilemma's over doorwerking opgenomen.
LINK
In 2022 heeft de gemeente Den Haag in twee verschillende wijken een burgerberaad over de energietransitie georganiseerd. In de burgerberaden ging een gelote groep deelnemers tijdens een aantal bijeenkomsten met elkaar aan de slag om adviezen te formuleren om klimaatverandering tegen te gaan. Het onderzoek had als doel om te leren van de ervaringen die zijn opgedaan tijdens de twee Haagse burgerberaden. Er waren drie doelstellingen voor het onderzoek: Beschrijven van de opzet en het verloop van de burgerberaden Inzicht verkrijgen in de ervaringen van de deelnemers aan beide burgerberaden. De veranderingen in kennis en houding van deelnemers in kaart brengen ten aanzien van het klimaatvraagstuk.
DOCUMENT
Een burgerberaad dat in verbinding staat met de brede samenleving (het maxi-publiek) kan burgers activeren, inspireren, en mee laten denken over het thema waar het beraad over gaat.
Ondanks deze opbrengsten die een betrokken maxi-publiek heeft voor het burgerberaad hebben participatieprofessionals bij de opzet en uitvoering van een beraad vaak met name oog voor de uitdagingen die gepaard gaan bij het actief betrekken van het maxi-publiek.
Tijdens een expertbijeenkomst (leernetwerkbijeenkomst) met participatieprofessionals over burgerberaden stonden daarom de verbinding met de brede samenleving en de ervaren uitdagingen centraal. De bijeenkomst stond in het teken van de vraag: Hoe betrek je het maxi-publiek op een effectieve en constructieve manier, en waarborg je tegelijkertijd dat deelnemers van het burgerberaad (het mini-publiek) in alle veiligheid kunnen delibereren? Daarnaast was er aandacht voor de vraag: Hoe zorg je ervoor dat verschillende groepen uit het maxi-publiek reageren op een uitvraag, en is het erg als dit niet het geval is? In groepen gingen participatieprofessionals met elkaar in gesprek over deze twee vragen.
LINK
